สภาพทั่วไปและข้อมูลพื้นฐาน

 สภาพทั่วไปและข้อมูลพื้นฐาน

  • สภาพทั่วไป
      • ประวัติความเป็นมาของตำบลบ้านขอ
        • ตำบลบ้านขอนับเป็นท้องถิ่นเก่าแก่ มีประวัติความเป็นมาที่น่าสนใจอีกแห่งหนึ่งของอำเภอเมืองปาน ในอดีตพื้นที่ตำบลบ้านขอมีทรัพยากรธรรมชาติที่อุดมสมบูรณ์มาก มีสัตว์ป่าอาศัยอยู่มากมายหลายชนิด  เช่น เสือ หมี  เก้ง กวาง  ช้าง ฯลฯ  โดยเฉพาะช้างมีอยู่หลายโขลง มีตำนานเล่าว่า เจ้าเมืองเชียงใหม่ได้ทำการปลดเกษียญช้างที่มีอายุมากเพราะไม่สามารถใช้ประโยชน์ได้อีก จึงได้ทำพิธีปลดปล่อยช้างในเขตอำเภอสันกำแพง  จังหวัดเชียงใหม่  ซึ่งเป็นพื้นที่ที่มีอาณาเขตติดต่อกับตำบลบ้านขอในปัจจุบัน  โขลงช้างดังกล่าวได้เดินทางเข้ามาในเขตป่าทางทิศตะวันออกโดยมีควาญช้างเป็นผู้นำทาง  ต่อมาโขลงช้างดังกล่าวได้ล้มป่วยและตายลงทีละตัว  เนื่องจากช้างมีอายุมากและเดินทางไกลมาหลายวัน  ควาญช้างจึงทิ้งร่างช้างและขอสำหรับบังคับช้างไว้ในป่า  ต่อมามีชาวบ้านได้ไปเก็บของป่าได้พบขอบังคับช้างและกะโหลกหัวช้าง จึงเก็บมาไว้ที่วัดในหมู่บ้านชาวบ้านจึงตั้งชื่อหมู่บ้านของตนว่า  “บ้านขอหัวช้าง”  ตั้งแต่บัดนั้นเป็นต้นมา
        • นอกจากนี้ตำบลบ้านขอยังมีแหล่งท่องเที่ยวและสถานปฏิบัติธรรมที่น่าสนใจอีกหลายแห่ง เช่น น้ำตกห้วยแฮด  น้ำตกแม่บอม  น้ำตกแม่กองปิน  พระธาตุดอยจิกจ้อง พระธาตุจอมก้อย   ฯลฯ  สำหรับพระธาตุจอมก้อยนั้น มีประวัติความเป็นมาที่น่าสนใจ  คือ เมื่อประมาณ 88 ปีมาแล้ว มีพระรูปหนึ่ง ชื่อ   ครูบาศรีวิชัย ท่านเป็นนักบุญแห่งล้านนา ได้เดินธุดงค์ผ่านมาในเขตพื้นตำบลบ้านขอ  ท่านได้ปฎิบัติธรรมวิปัสนากรรมฐานอยู่นานหลายเดือน ระหว่างนั้นท่านได้สร้างพระธาตุจอมก้อยไว้เป็นอนุสรณ์ที่บ้านม่วง หมู่ที่ 8 ตำบล บ้านขอ อำเภอเมืองปาน จังหวัดลำปาง คำขวัญตำบลบ้านขอ    ไหว้พระธาตุจอมก้อย ชมดอยช้างตาย ปลอดอบายมุข สนุกบนดอยจิกจ้อง
      • ประวัติการจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลบ้านขอ
        • องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านขอ  ยกฐานะจากสภาตำบลเป็นองค์การบริหารส่วนตำบล เมื่อวันที่  23  กุมภาพันธ์  2540  มีกำนัน ผู้ใหญ่บ้านที่เป็นสมาชิกโดยตำแหน่ง  จำนวน  4  คน  ครบวาระเมื่อวันที่  10  พฤษภาคม  2544  ปัจจุบัน  องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านขอ เป็นองค์การบริหารส่วนตำบลขนาดเล็ก มีหมู่บ้านในความรับผิดชอบทั้งหมด  13  หมู่บ้าน มีสมาชิกสภาองค์การบริหารส่วนตำบล   จำนวน  26  คน
      • ลักษณะที่ตั้งและอาณาเขต
        • องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านขอ  ตั้งอยู่เลขที่  159  หมู่ที่  10  ตำบลบ้านขอ  อำเภอเมืองปาน จังหวัดลำปาง  อยู่ห่างจากอำเภอเมืองปานไปทางทิศใต้ประมาณ  20  กิโลเมตร  อยู่ห่างจากอำเภอเมืองลำปาง  ประมาณ 45 กิโลเมตร มีพื้นที่ทั้งหมดประมาณ 220  ตารางกิโลเมตรหรือประมาณ  137,500  ไร่ และมีอาณาเขตติดต่อ  ดังนี้
          • ทิศเหนือ ติดกับ องค์การบริหารส่วนตำบลเมืองปาน
          • ทิศใต้ ติดกับ องค์บริหารส่วนตำบลทุ่งกว๋าว
          • ทิศตะวันออก ติดกับ  อำเภอแจ้ห่ม
          • ทิศตะวันตก  ติดกับ กิ่งอำเภอแม่ออน  จังหวัดเชียงใหม่
      • ลักษณะภูมิประเทศ
        • พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นป่าไม้และภูเขาสูงและบางส่วนเป็นพื้นที่ทำการเกษตรที่มีลักษณะที่ราบสลับเนินเขาและเป็นพื้นที่ราบลุ่มแม่น้ำ โดยมีความลาดเอียงของพื้นที่จากทิศตะวันตกไปสู่ทิศตะวันออก   มีแหล่งน้ำที่สำคัญ  คือแม่น้ำแม่ตุ๋ยและแม่น้ำแม่ก๋วม
      • เขตการปกครอง
        • องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านขอ  มีพื้นที่รับผิดชอบทั้งหมด  220  ตารางกิโลเมตร  มีหมู่บ้านจำนวน 13  หมู่บ้าน  ซึ่งอยู่ในความรับผิดชอบขององค์การบริหารส่วนตำบลบ้านขอทั้งหมด   มีประชากร  8,088  คน เป็นชาย  4,087  คน  เป็นหญิง 4,001 คน มีความหนาแน่นเฉลี่ย  36.73  คน/ตาราง-กิโลเมตร   มีครัวเรือนจำนวน  2,323  ครัวเรือน
    • จำนวนประชากร
      • ที่

        หมู่บ้าน

        จำนวนประชากร

        จำนวนหลังคาเรือน

        ชาย

        หญิง

        รวม

        (หลังคา)

        1

        บ้านทุ่งส้าน

        280

        274

        554

        180

        2

        ทุ่งสะแกง

        377

        368

        745

        203

        3

        ป่าเหว

        552

        532

        1,084

        320

        4

        ขอใต้

        364

        344

        708

        185

        5

        หนอง

        272

        247

        519

        141

        6

        แม่กองปิน

        399

        383

        782

        213

        7

        ปางดะ

        261

        255

        516

        158

        8

        ม่วง

        205

        232

        437

        131

        9

        ขอเหนือ

        358

        350

        708

        221

        10

        ทุ่งแล้ง

        294

        304

        598

        170

        11

        ทุ่งบอม

        373

        372

        745

        207

        12

        กลาง

        180

        178

        358

        108

        13

        วังฆ้อง

        172

        162

        334

        85

        รวม

        4,087

        4,001

        8,088

        2,322

    • สภาพทางเศรษฐกิจ (การประกอบอาชีพ)
      • ที่

        หมู่บ้าน

        อาชีพหลัก(ครัวเรือน)

        อาชีพลำดับ๒(ครัวเรือน)

        อาชีพลำดับ๓(ครัวเรือน)

        อาชีพหลัก

        จำนวน

        อาชีพ

        จำนวน

        อาชีพ

        จำนวน

        1

        บ้านทุ่งส้าน

        ทำนา

        170

        ทำไร่

        80

        รับจ้าง

        50

        2

        ทุ่งสะแกง

        ทำนา

        190

        ทำไร่

        75

        รับจ้าง

        40

        3

        ป่าเหว

        ทำนา

        300

        ทำสวน

        290

        รับจ้าง

        65

        4

        ขอใต้

        ทำนา

        175

        ทำไร่

        150

        รับจ้าง

        50

        5

        หนอง

        ทำนา

        135

        ทำสวน

        130

        รับจ้าง

        45

        6

        แม่กองปิน

        ทำนา

        198

        ทำสวน

        150

        รับจ้าง

        50

        7

        ปางดะ

        ทำนา

        149

        ทำไร่

        110

        รับจ้าง

        60

        8

        ม่วง

        ทำนา

        122

        ทำสวน

        110

        รับจ้าง

        40

        9

        ขอเหนือ

        ทำนา

        205

        ทำไร่

        190

        รับจ้าง

        95

        10

        ทุ่งแล้ง

        ทำนา

        168

        ทำไร่

        150

        รับจ้าง

        75

        11

        ทุ่งบอม

        ทำนา

        195

        ทำไร่

        160

        รับจ้าง

        60

        12

        กลาง

        ทำนา

        98

        ทำไร่

        20

        รับจ้าง

        50

        13

        วังฆ้อง

        ทำนา

        79

        ทำไร่

        50

        รับจ้าง

        40

    • หน่วยธุรกิจในเขตพื้นที่องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านขอ ได้แก่
      • ลำดับที่

        ประเภท

        จำนวน (แห่ง)

        1

        ปั๊มน้ำมันขนาดเล็ก

        14

        2

        โรงสีข้าว

        17

        3

        ร้านค้า ร้านขายของชำ

        51

        4

        อู่ซ่อมรถ

        7

        5

        ร้านขายวัสดุก่อสร้าง

        2

        6

        ร้านอาหาร ร้านก๋วยเตี๋ยว ฯลฯ

        25

    • ข้อมูลด้านสถานศึกษา
      •  ที่

        ชื่อศูนย์ฯ/โรงเรียน

        จำนวนเด็กนักเรียน

        ชาย

        หญิง

        รวม

        1

        ศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก อบต.บ้านขอ

        70

        80

        150

        2

        โรงเรียนบ้านระดับประถมศึกษา

        จำนวน 8 แห่ง

        295

        237

        534

        3

        ที่อ่านหนังสือพิมพ์ประจำหมู่บ้าน

        -

        -

        13 แห่ง

         

    • ข้อมูลด้านศาสนา
      • ลำดับที่

        ชื่อวัด/สำนักสงฆ์

        สถานที่ตั้ง

        มีพระสงฆ์/เณร
        (รูป)

        1

        วัดแม่กองปิน

        หมู่ที่ 6

        3

        2

        วัดหนอง

        หมู่ที่ 5

        7

        3

        วัดม่วง

        หมู่ที่ 8

        1

        4

        วัดขอใต้

        หมู่ที่ 4

        2

        5

        วัดขอเหนือ

        หมู่ที่ 9

        2

        6

        วัดทุ่งบอม

        หมู่ที่ 11

        2

        7

        วัดป่าเหว

        หมู่ที่ 3

        1

        8

        วัดปางดะ

        หมู่ที่ 7

        1

        9

        วัดสุทธิจิตรตาราม

        หมู่ที่ 13

        1

        10

        วัดทุ่งสะแกง

        หมู่ที่ 2

        1

        11

        วัดกลาง

        หมู่ที่ 12

        1

        12

        วัดทุ่งส้าน

        หมู่ที่ 1

        12

        13

        สำนักสงฆ์พระธาตุจอมก้อย

        หมู่ที่ 8

        4

        รวม

        38

    • ข้อมูลด้านสาธารณสุข
      • สถานีอนามัย จำนวน 2 แห่ง คือสถานีอนามัยบ้านแม่กองปิน หมู่ที่ 6 และสถานีอนามัยบ้านป่าเหว
        หมู่ที่ 3
      • สถานบำบัดและรักษา จำนวน 1 แห่ง (สถานีอนามัยบ้านป่าเหว)
      • อัตราการใช้ส้วมราดน้ำ 100 %
      • ผู้ป่วยความดันโลหิต จำนวน 365 คน
      • ผู้ป่วยเบาหวาน จำนวน 145 คน
    • ความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สิน
      • ป้อมยามตำรวจ ตั้งอยู่หมู่ที่  10    จำนวน  1  แห่ง
      • ลูกเสือชาวบ้าน              มี  3  รุ่น  จำนวน  365  คน
      • ไทยอาสาป้องกันชาติ   มี  2  รุ่น  มีสมาชิกจำนวน  80  คน
      • หมู่บ้านแผ่นดินธรรมแผ่นดินทอง  จำนวน  10  หมู่บ้าน
      • สมาชิก อปพร.  จำนวน  13  หมู่บ้าน
      • สมาชิกตำรวจบ้าน  จำนวน 13  หมู่บ้าน
    • การบริการพื้นฐาน
      • การคมนาคมขนส่ง  ในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลบ้านขอ  มีถนนสายหลัก  2 สาย  ที่ใช้          ติดต่อระหว่างหมู่บ้าน  ตำบล  อำเภอและจังหวัด  คือ  ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข  1157  สายลำปาง - เมืองปานและถนนรพช.  ลำปาง 4075  สายน้ำจำ – แม่เฟือง และมีถนนสายย่อยในหมู่บ้านเป็นถนนคอนกรีตและถนนลูกรัง
      • การโทรคมนาคม  มีตัวแทนส่งไปรษณีย์โทรเลข  จำนวน  1  คน มีตู้โทรศัพท์สาธารณะจำนวน 13 ตู้ และมีโทรศัพท์ขั้นพื้นฐาน  (โทรศัพท์บ้าน) จำนวน 326 เลขหมาย
      • การไฟฟ้า  มีไฟฟ้าใช้ทุกครัวเรือน  และมีไฟฟ้ากิ่งตามถนนและในซอยหมู่บ้านทุกหมู่บ้าน
      • แหล่งน้ำ  มีแหล่งน้ำธรรมชาติและแหล่งน้ำที่สร้างขึ้น   มีแม่น้ำสายหลัก 2 สาย และมีลำห้วย ทั้งหมด 41 สาย
    • ประเภทถนนภายในหมู่บ้าน
      • ที่

        หมู่บ้าน

        ถนนคอนกรีต

        ถนนลาดยาง

        ถนนลูกรัง

        จำนวน(สาย)

        ระยะทาง(กม.)

        จำนวน(สาย)

        ระยะทาง(กม.)

        จำนวน(สาย)

        ระยะทาง(กม.)

        1

        บ้านทุ่งส้าน

        10

        2

        1

        2.6

        10

        8

        2

        ทุ่งสะแกง

        9

        3

        2

        5

        4

        3

        3

        ป่าเหว

        11

        3.5

        1

        3

        9

        12

        4

        ขอใต้

        12

        5

        1

        1.5

        8

        11

        5

        หนอง

        10

        2.5

        1

        2.2

        6

        11

        6

        แม่กองปิน

        14

        2.1

        1

        2

        6

        6.5

        7

        ปางดะ

        8

        2

        1

        2.6

        4

        10

        8

        ม่วง

        6

        2.7

        2

        1.7

        6

        12

        9

        ขอเหนือ

        10

        3.2

        1

        2.5

        7

        12

        10

        ทุ่งแล้ง

        9

        2.8

        1

        2.2

        9

        12

        11

        ทุ่งบอม

        6

        2.7

        2

        3

        7

        9

        12

        กลาง

        8

        2.5

        1

        2.2

        6

        12

        13

        วังฆ้อง

        9

        2.2

        1

        2.3

        8

        10

         รวม

        128

        33.5

        16

        32.8

        90

        128.5

    • ทรัพยากรธรรมชาติ 
      • ทรัพยากรธรรมชาติ  มีป่าไม้ในเขตป่าสงวนแห่งชาติ แม่ตุ๋ยฝั่งซ้ายและแม่ตุ๋ยฝั่งขวา มีแม่น้ำสายหลัก จำนวน  2  สาย  คือ  แม่น้ำแม่ตุ๋ยและแม่น้ำแม่ก๋วม  มีลำห้วยทั้งหมด  41  สาย  ลักษณะดิน ส่วนใหญ่เป็นดินเหนียวและดินร่วนปนทราย  ซึ่งเหมาะแก่การทำเกษตรกรรม  การปศุสัตว์และการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์  มีแหล่งท่องเที่ยวที่สำคัญเป็นแหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติ  ได้แก่  น้ำตกห้วยแฮด  น้ำตกแม่บอม  ฯลฯ
      • แหล่งน้ำที่ใช้ประโยชน์ในการทำเกษตรและอุปโภคบริโภค
        • แหล่งน้ำ จำนวน (แห่ง)
          อ่างเก็บน้ำ 2
          สระเก็บน้ำ 7
          ฝาย พนังกั้นน้ำ 28
          ประปาภูเขา 4
          ประปา 11
          บ่อบาดาล 28
          บ่อน้ำตื้น 644
          บ่อโยก 0
          ถังเก็บน้ำ 22
          ทำนบดิน 2

           

      • พื้นที่ป่าไม้ในเขตตำบลบ้านขอ
        • ป่าไม้ จำนวน (ไร่)
          1.  ป่าแดงหรือป่าเต็งรัง – ป่าเบญจพรรณ 3,418
          2.  ป่าเบญจพรรณ 71,611
          3.  ป่าผลัดใบเสื่อมโทรม 1,985
          4.  ป่าผลัดใบเสื่อมโทรม – พืชไร่ผสม 2,174

          ที่มา :  แผนพัฒนาเกษตร ศูนย์บริการและถ่ายทอดเทคโนโลยีการเกษตร ตำบลบ้านขอ พ.ศ. 2545

  • ศักยภาพขององค์การบริหารส่วนตำบลบ้านขอ 
    • จำนวนคณะผู้บริหารและฝ่ายสภา อบต.บ้านขอ
      • ตำแหน่ง จำนวน รวม (คน)
        ชาย (คน) หญิง (คน)
        นายก อบต. 1 - 1
        รองนายก อบต. 2 - 2
        เลขานุการ นายก อบต. 1 - 1
        ประธานสภา อบต. 1 - 1
        รองประธานสภา อบต. 1 - 1
        สมาชิก อบต. 22 2 24
        เลขานุการสภา อบต. 1  - 1
        รวม 29 2 31

         

      • จำนวนข้าราชการส่วนท้องถิ่น/พนักงานจ้าง
        • สำนัก/ส่วน จำนวนข้าราชการ (คน) จำนวนพนักงานจ้าง (คน) รวม

          (คน)

          สำนักปลัด 6 5 11
          ส่วนการคลัง 5 1 6
          ส่วนโยธา 4 - 4
          ส่วนการศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม 1 13 14
          รวม 16 19 35

                         

      • ระดับการศึกษาของนักการเมืองและพนักงาน อบต.
        • ประเภท ระดับการศึกษา รวม

          (คน)

          ประถมศึกษา (คน) มัธยมศึกษา/อาชีวศึกษา (คน) ปริญญาตรี (คน) ปริญญาโท (คน)
          นักการเมืองท้องถิ่น 2 27 1 - 30
          ข้าราชการส่วนท้องถิ่น - 2 9 5 16
          พนักงานจ้าง 1 15 3 - 19
          รวม 3 44 13 5 65
      • การบริหารงานในองค์การบริหารส่วนตำบลบ้านขอ
        • มีคณะผู้บริหารองค์การบริหารส่วนตำบล เป็นผู้กำหนดนโยบายและรับผิดชอบในการบริหารราชการขององค์การบริหารส่วนตำบล เพื่อให้เป็นไปตามกฏหมาย นโยบาย แผนพัฒนา ข้อบัญญัติ ระเบียบ และข้อบังคับของทางราชการ  และเป็นผู้บังคับบัญชาของข้าราชการส่วนท้องถิ่นและพนักงานจ้างขององค์การบริหารส่วนตำบลให้ปฏิบัติตามกฎหมาย ระเบียบ  นโยบายและแผนงานขององค์การบริหารส่วนตำบล
      • โครงสร้างคณะผู้บริหารองค์การบริหารส่วนตำบลบ้านขอ         
      • สถานการณ์เงินการคลัง(ใช้ข้อมูลปีที่ขอจัดตั้งเป็นฐาน ย้อนหลัง 3 ปี)
        • รายได้จริงโดยไม่รวมเงินอุดหนุน
          • ปีงบประมาณ 50   จำนวน  9,587,097.78   บาท
          • ปีงบประมาณ 51  จำนวน   12, 368,533.60  บาท
          • ปีงบประมาณ 52 จำนวน    11, 073,748.91  บาท
        • มีรายได้ทั้งหมดโดยรวมเงินอุดหนุน
          • ปีงบประมาณ 50  จำนวน 14,095,052.78  บาท
          • ปีงบประมาณ 51  จำนวน  17,039,251.60  บาท
          • ปีงบประมาณ 52 จำนวน 17,198,520.91 บาท
        • รายจ่ายจริงย้อนหลัง 3 ปี
          • ปีงบประมาณ 50  จำนวน 11,574,194.76  บาท
          • ปีงบประมาณ 51   จำนวน  14,723,117.87  บาท
          • ปีงบประมาณ 52  จำนวน  14,466,571.57  บาท
        • เงินสะสม จำนวน 2,757,749.74 บาท
        • หนี้สินที่มีอยู่กับหน่วยงานอื่น ๆ จำนวน    -
  • ศักยภาพของชุมชนและพื้นที่
    • กลุ่มอาชีพ
      • กลุ่มแม่บ้านเลี้ยงสุกร หมู่ที่ 2,  7  และหมู่ที่ 8
      • กลุ่มแม่บ้านผู้เลี้ยงโค   หมู่ที่ 1 -  13
      • กลุ่มจักรสาน หมู่ที่ 1,3,6
      • กลุ่มทำดอกไม้ประดิษฐ์  หมู่ที่ 1, 9  และหมู่ที่ 12
      • กลุ่มแปรรูปอาหารสัตว์  หมู่ที่ 9
      • กลุ่มเลี้ยงปลา เลี้ยงกบ  หมู่ที่ 3,  4  และหมู่ที่ 9
      • กลุ่มพืชผลทางการเกษตร  หมู่ที่ 3,  4  และหมู่ที่ 8
      • กลุ่มตีมีด หมู่ที่ 1
    • กลุ่มออมทรัพย์
      • กลุ่มสหกรณ์เกษตร  หมู่ที่ 3  และหมู่ที่ 9
      • กลุ่มเครดิตยูเนี่ยน  หมู่ที่ 3
      • กลุ่มออมทรัพย์  หมู่ที่  1-13
      • กลุ่มสหกรณ์ร้านค้า  หมู่ที่ 1, 4,7
    • ธนาคารหมู่บ้าน
      • กองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมือง  หมู่ที่ 1 -  13
      • ธนาคารหมู่บ้าน  หมู่ที่ 10, 13
      • กองทุน กข.คจ.  หมู่ที่ 1-13

ข้ามไปยังทูลบาร์